با توسعه روزافزون و بهره‌گیری از فناوری کارت در حوزه‌های مختلف خدمات شهری، استفاده از یک مکانیسم کارآمد و متمرکز و بهره‌گیری از فناوری کارت‌های هوشمند در قالب کیف پول الکترونیکی برای پرداخت‌های اندک منجر به حذف پول خرد و تسریع در حمل‌ونقل و انتقال وجوه و مدیریت صحیح در تعیین نرخ خدمات شهری می‌گردد. در دنیای امروز ارائه خدمات شهری تحت تأثیر فناوری‌های جدید با سهولت و کیفیت بهتری صورت می‌پذیرد.

اثر این دستاوردها برای شهروندان در هنگام استفاده از خدمات شهری سهولت و آرامش و برای مدیران شهری، طرح‌ریزی بهینه ارائه خدمات بوده که به‌واسطه دسترسی به اطلاعات به‌موقع، مرتبط و صحیح حاصل شده است. شاید به‌جرئت بتوان گفت تفاوت عمده کشورهای درحال‌توسعه‌ای چون ایران با کشورهای پیشرفته در حوزه خدمات شهری نه در حجم و مبلغ هزینه، بلکه در کیفیت و مدیریت بهینه ارائه خدمات است. ساماندهی بهینه این خدمات نتایج غیرقابل‌انکاری در کاهش حجم مسافرت‌های شهری، فرصت سازی برای شهروندان در راستای زندگی بهتر، کاهش آلاینده‌های زیست‌محیطی و موارد بسیار دیگر بوده است و شاهدیم که هر روزه با تبلیغات سرسام‌آور از رسانه‌های مختلف اثرات کاربرد ابزارهای الکترونیک در زندگی بهتر به گوش می‌رسد. بیشک مدیریت بهینه خدمات شهری بیش‌ازحد انتظار کیفیت ارائه خدمات را افزایش می‌دهد و این مهم بر پایه استفاده بهینه از فناوری‌های نوین قابل‌دسترس است.

یکی از این فناوری‌های مؤثر در بهبود خدمات شهری استفاده از کارت‌های پرداخت الکترونیک است آنچه امروزه در جوامع پیشرفته تحت عنوان مدیریت ناوگان حمل‌ونقل و یا مدیریت پرداخت‌های خرد مطرح است، استفاده از دستاوردهای مورد اشاره در حوزه خدمات شهری است. جمع‌آوری اطلاعات مؤثر رفتار روزانه شهروندان در پرداخت‌های روزانه و یا رفتار ترافیکی آنان تعیین‌کننده‌ترین اطلاعات در این زمینه هستند. وجود مکانیسم‌ها و ابزارهایی که بتواند این داده‌ها را ایجاد، جمع‌آوری و پردازش نموده و در اختیار تصمیم‌گیرندگان شهری بگذارد، با توجه به اینکه در بازار رقابتی امروز کلیه بانک‌ها و مؤسسات مالی به دنبال افزایش سهم خود از بازار و مشتریان هستند از ابتدای سال ۱۳۸۶ بر اساس اصول بازاریابی نسبت به شناسایی نیاز مشتریان در حوزه حمل‌ونقل که طیف بسیار وسیعی از مردم از آن استفاده می‌نمایند، اقدام گردید. ازآنجایی‌که یکی از اهداف دولت خدمتگزار تحقق دولت الکترونیک است بانک انصار با ارائه کارت جدیدی به نام کارت شهروندی، در حقیقت محصول جدیدی را به بازار بزرگ خدمات شهری ارائه نموده است که قابلیت استفاده در کلیه خدمات شهری ازجمله خدمات حمل‌ونقل عمومی و خدمات رفاهی و اجتماعی را دارا است.

تفکر کارت شهروندی بهره‌گیری و استقرار سامانه یکپارچه پرداخت الکترونیک  (Low Payment)است؛ که با ایجاد این سامانه پرداخت‌های خرد به سهولت صورت گرفته و هزینه‌های چاپ و تولید پول و یا شکل‌های مختلف ذخیره ارزش نظیر بلیت و غیره کاهش یافته و باعث ایجاد نظام‌های قابل‌اعتماد و پایدار در مدیریت پرداخت‌ها، ارائه اطلاعات کلیدی تصمیم‌ساز ناشی از رفتار استفاده‌کنندگان از کارت‌های شهروندی در حوزه‌های مختلف، کمک و هم‌راستایی با دولت برای ایجاد عدالت اجتماعی با رویکرد استفاده سریع و بهینه برای همه شهروندان در سراسر کشور خواهد بود.

یکی از دستاوردهای اثربخش فناوری کارت در حوزه خدمات شهری، کارت‌های هوشمند مبلغ دار غیر تماسی (Contactless) است که امروزه به‌عنوان کیف پول الکترونیک در کشورهای پیشرفته مورداستفاده قرار می‌گیرد. این کارت با دامنه وسیع کاربرد خود می‌تواند پرداخت وجه در کلیه خدمات شهری را پوشش دهد. لذا این کارت با قابلیت‌های مؤثر و فراوان خود امروزه بخش عمده‌ای از تبادلات پولی در جهان را در بر می‌گیرد.

در شرایطی که استفاده از کارت‌های مختلف و تعدد کارت‌های الکترونیکی مورداستفاده شهروندان خود یکی از تهدیدات و معضلات استفاده از کارت‌های الکترونیک در دنیا به شمار می‌آید، کارت پرداخت الکترونیک شهروندی، کارت الکترونیکی هوشمند و قابل‌برنامه‌ریزی است که قادر است وجوه الکترونیک را ذخیره‌سازی نموده و پرداخت هزینه خدمات شهری را به‌واسطه آن به انجام رسانید. استفاده از کارتی با قابلیت پرداخت الکترونیک هزینه خدمات شهری، نگرشی جدید نسبت به بهره‌گیری از کارت‌های هوشمند چندمنظوره است که برای دارندگان آن امکان پرداخت هزینه انواع خدمات شهری با استفاده از یک کارت را فراهم می‌آورد. ازاین‌رو می‌توان گفت نگرش به کار رفته در طرح‌ریزی کارت پرداخت شهروندی انصار، به‌عنوان یک نگرش جامع و نو زمینه را برای جهشی اثربخش در راستای مدیریت هوشمند و توسعه خدمات شهری با نگرش‌های جهانی فراهم آورده است.

کارت شهروندی انصار، یک کارت الکترونیکی کوچک با قابلیت‌های بزرگ است که به‌عنوان اولین کارت پرداخت الکترونیک شهروندی در کشور تعریف و در شهر شیراز مورد بهره‌برداری قرار گرفت. با استفاده از کارت شهروندی، مردم ضمن پرهیز از حمل پول نقد، می‌توانند در فعالیت‌های روزانه نیز از آن بهره ببرند. این کارت با قابلیت انجام بیش از یک‌صد هزار تراکنش، ابزاری کارآمد برای استفاده در کلیه پرداخت‌های خرد شهری اعم از پرداخت هزینه ناوگان حمل‌ونقل درون‌شهری (اتوبوس، تاکسی، مترو و…) و همچنین هرگونه پرداخت خدمات نظیر هزینه‌های پارکومتر، پارکینگ‌های عمومی، شهربازی‌ها، اماکن تفریحی، موزه‌ها و… است. ایده استفاده از یک کارت برای کلیه پرداخت‌های شهری برای اولین بار در کشور توسط بانک انصار مطرح گردید و با عنایت به مطالعاتی که در این حوزه صورت گرفت مقرر گردید اولویت استفاده از این کارت، با راه‌اندازی سازمان‌های اتوبوس‌رانی آغاز و بانک با این ایده وارد بازار پرداخت خرد گردید.

 

اهداف کارت شهروندی

  • ایجاد و زمینه‌سازی فرهنگی استفاده عمومی از کارت‌های هوشمند در ارائه خدمات شهری و سرویس‌های الکترونیکی بر اساس قانون توسعه حمل‌ونقل عمومی
  • ایجاد سیستمی به‌منظور ارزیابی میزان تقاضا و اعمال مدیریت عرضه در جهت ارتقا خدمات‌رسانی به شهروندان
  • کاهش زمان تأخیر در ناوگان حمل‌ونقل عمومی و افزایش سرعت متوسط سفر
  • اعمال مدیریت بهتر و سطح خدمات‌رسانی بیشتر با توجه به کسب درآمد قبل از ارائه سرویس (Prepaid)
  • حذف آلودگی‌های ناشی از نقل و انتقالات پول خرد
  • امکان ایجاد بانک‌های اطلاعاتی در خصوص مدیریت عرضه و تقاضا و استفاده بهتر از پتانسیل ناوگان حمل‌ونقل عمومی
  • افزایش سطح رضایتمندی شهروندان
  • توسعه خدمات کارت هوشمند (دولت الکترونیک) بسط فرهنگ پرداخت الکترونیکی در جامعه
  • استفاده به‌عنوان کارت چندمنظوره در کلیه خدمات شهری همانند پارکومتر، پارکینگ، تاکسی، اتوبوس، مترو و…
  • افزایش کارایی و اثربخشی حمل‌ونقل عمومی
  • کاهش اتلاف منابع مالی، زمانی و انسانی
  • همگام شدن با استانداردها و فناوری‌های نوین
  • نظارت دقیق و مدیریت تراکنش‌های مسافران و رانندگان
  • ارائه اطلاعات دقیق آماری و گزارش‌های مدیریتی جهت استفاده بهینه از ناوگان و تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی بهتر مسئولین
  • حذف مشکلات مرتبط با پول خرد

مزایای استفاده از کارت شهروندی عبارت است از

  • کاهش اتلاف وقت شهروندان در پرداخت‌های خرد شهری
  • سهولت در پرداخت‌های خرد شهری نظیر کرایه اتوبوس، کرایه تاکسی، قطار شهری، پارکینگ‌های عمومی، پارکومتر، نانوایی، صندوق صدقات الکترونیک و …
  • تخفیف معضلات بهداشتی در هنگام ردوبدل کردن پول
  • اخذ مبلغ عادلانه در ارتباط با خدمات ارائه شده
  • حل مشکلات برگردانده نشدن مابقی پول خرد مسافر
  • امکان تعریف کرایه بر اساس طول مسیر، نوع اتوبوس، روزهای هفته و مناسبت‌های ویژه
  • امکان تجزیه‌وتحلیل ترافیکی مسافران در خطوط اتوبوس‌رانی
  • امکان تغییر سریع تعرفه‌ها
  • امکان ایجاد بستری مناسب جهت برنامه‌ریزی بهتر اتوبوس‌ها
  • نظارت بهتر بر درآمدها به‌صورت آنلاین
  • نمونه کارت‌های صادر شده و عملیاتی

 

کاربردهای کارت شهروندی

  • سامانه جمع‌آوری خودکار کرایه (AFC)
  • مدیریت ناوگان حمل‌ونقل درون‌شهری (AVL)
  • صندوق صدقات الکترونیک
  • پرداخت هزینه پارکومتر
  • پرداخت هزینه بازدید از اماکن تاریخی، فرهنگی و موزه‌ها
  • پرداخت هزینه اماکن ورزشی
  • پرداخت هزینه پارکینگ‌های عمومی
  • پرداخت بلیت سینماها و سالن‌های تئاتر
  • پرداخت بلیت شهربازی
  • پرداخت هزینه خرید نان از نانوائی‌های

روش‌های شارژ کارت شهروندی

در جهت ایجاد رفاه حال شهروندان محترم، هفت روش متنوع شارژ (Debit) برای کارت های شهروندی بانک انصار طراحی شده است که عبارتند از:

  1. ایستگاه های شهروندی
  2. خودپردازهای بانک انصار
  3. پیشخوان های بانکی انصار (Cashless ATM)
  4. پوزهای فروشگاهی بانک انصار
  5. شارژ اینترنتی از طریق مراجعه به باشگاه مشتریان سامانه الکترونیک انصار
  6. USSD
  7. NFCCapture

منبع: بانک انصار